Fanny Mendelssohn (1805-1847) sáng tác hơn 400 tác phẩm trong suốt cuộc đời—tuy nhiên phần lớn vẫn chưa được xuất bản khi bà qua đời. Bà là chị gái của Felix Mendelssohn, một nghệ sĩ piano tài năng, và một nhà soạn nhạc nghiêm túc hoạt động trong những ràng buộc xã hội nghiêm ngặt. Đối với người học nghiên cứu âm nhạc thời kỳ Lãng mạn, câu chuyện của bà đặt ra những câu hỏi quan trọng về sự công nhận, rào cản giới tính, và ý nghĩa thực sự của việc gọi ai đó là nhà soạn nhạc "vĩ đại".
Một Gia đình Âm nhạc
Fanny được sinh ra trong một môi trường gia đình đặc biệt. Mẹ của bà, Lea, là một nghệ sĩ piano và nhà soạn nhạc được đào tạo bài bản, người đã nghiên cứu Bach một cách sâu rộng. Từ khi mới sinh, Fanny đã cho thấy tài năng phi thường. Lea được cho là đã gọi cô con gái mới sinh của mình là "ngón tay fugue Bach", nhìn nhận đứa trẻ như một người được định sẵn cho sự vĩ đại âm nhạc.
Gia đình coi trọng âm nhạc nghiêm túc. Các con của gia đình Mendelssohn được giảng dạy về piano, sáng tác và biểu diễn bởi những giáo viên hàng đầu. Fanny phát triển kỹ năng xuất sắc, đặc biệt là kỹ thuật клавиш và khả năng ghi nhớ. Khi lên tuổi teen, bà có thể biểu diễn toàn bộ "Bộ khóa Well-Tempered" của Bach từ bộ nhớ—một thành tích ấn tượng đối với bất kỳ nhạc sĩ nào.
Em trai bà, Felix, nhận được đào tạo tương tự và sẽ trở thành một trong những nhà soạn nhạc được ngưỡng mộ nhất thời đại. Hai chị em chia sẻ một mối liên kết trí tuệ gắn bó, thường xuyên biểu diễn âm nhạc cùng nhau trong các buổi tụ họp gia đình.
Hôn nhân, Âm nhạc và Giới hạn Xã hội
Năm 1829, Fanny kết hôn với Wilhelm Hensel, một họa sĩ ủng hộ bà tiếp tục theo đuổi công việc âm nhạc. Hôn nhân của họ bao gồm một thỏa thuận rõ ràng: Wilhelm sẽ khuyến khích việc luyện tập và sáng tác không giới hạn của bà. Điều này không phổ biến vào thời đại đó, khi những người vợ thuộc tầng lớp trung lưu được kỳ vọng tập trung vào trách nhiệm gia đình.
Fanny không bao giờ biểu diễn công khai. Các phòng hòa nhạc và địa điểm chuyên nghiệp đều đóng cửa với phụ nữ, bất kể tài năng. Thay vào đó, bà tổ chức các buổi hòa nhạc salon tại nhà ở Berlin. Những căn phòng lớn nhất của bà có thể chứa hơn một trăm khách. Bạn bè, gia đình và khách mời được mời đến nghe bà biểu diễn các tác phẩm mới—bao gồm cả các sáng tác của anh trai và các bậc thầy trước đó như Bach, Mozart và Beethoven.
Khi bà bước sang tuổi 40, Fanny đưa ra quyết định quan trọng là xuất bản âm nhạc của mình dưới tên thật. Bà viết thư cho Felix, biết rằng anh sẽ phản đối. Anh ấy đã làm vậy. Bà vẫn xuất bản, nhưng qua đời vào năm sau, làm hạn chế tác động của bước đột phá này.
Sáng tác Ngoài Ánh đèn Sân khấu
Phần lớn âm nhạc của Fanny được ghi nhận cho Felix trong suốt cuộc đời bà. Một số tác phẩm được sao chép và lưu hành như công trình của anh ấy. Ít nhất một tác phẩm được biểu diễn trước Nữ hoàng Victoria thực ra là sáng tác của Fanny—Felix giới thiệu nó như của mình và phải thừa nhận sự thật khi bị chất vấn.
Fanny sáng tác trên nhiều thể loại: nhạc piano, nhạc thính phòng, tác phẩm hợp xướng và lied. Bà tiếp cận nghề nghiệp của mình với sự kỷ luật, chỉnh sửa và hoàn thiện từng tác phẩm trước khi coi nó là hoàn thành. Phương pháp sáng tác của bà là có hệ thống và nghiêm túc.
Con trai bà, Sebastian, mang tên tôn vinh các nhà soạn nhạc mà bà ngưỡng mộ: Sebastian (Bach), Ludwig (Beethoven) và Felix (anh trai bà). Mặc dù có di sản âm nhạc này, anh ấy không trở thành nhạc sĩ chuyên nghiệp.
Những năm Cuối đời và Sự Tái khám phá
Vào tháng 5 năm 1847, trong khi chỉ huy một dàn hợp xướng tại nhà, Fanny bị đột quỵ và qua đời trong vài phút. Felix cũng trải qua cùng một sự kiện y tế hai năm sau đó.
Tác phẩm của Fanny vẫn phần lớn không được biết đến trong hơn một thế kỷ. Các học giả và nghệ sĩ biểu diễn chỉ bắt đầu nghiên cứu nghiêm túc bộ sưu tập của bà vào cuối thế kỷ 20. Ngày nay, các nghệ sĩ piano và dàn nhạc thường xuyên biểu diễn các sáng tác của bà, và các bản ghi âm đã mang âm nhạc của bà đến với khán giả rộng hơn.
Những điểm Chính
- Fanny sáng tác hơn 400 tác phẩm, bao gồm nhạc piano, nhạc thính phòng và các bài hát
- Các hạn chế về giới tính ngăn cản bà xuất bản hoặc biểu diễn công khai trong suốt cuộc đời
- Phần lớn tác phẩm của bà được ghi nhận cho Felix, có khi với sự đồng ý của bà hoặc không có sự hiểu biết của bà
- Các buổi hòa nhạc tại nhà cho phép bà duy trì cuộc sống âm nhạc trong khi tôn trọng các chuẩn mực xã hội
- Các nhà sử học âm nhạc ngày nay công nhận bà là một nhà soạn nhạc Lãng mạn sớm quan trọng
- Câu chuyện của bà minh họa cách các rào cản hệ thống có thể bóp méo hiểu biết của chúng ta về lịch sử âm nhạc
Tại sao Câu chuyện của Bà Quan trọng
Nghiên cứu về Fanny Mendelssohn giúp người học hiểu rằng các lịch sử chính thống được hình thành bởi nhiều hơn là chất lượng của tác phẩm. Tài năng và năng suất không đảm bảo sự công nhận—quyền tiếp cận, vị trí xã hội và thời điểm có ý nghĩa vô cùng to lớn. Fanny sở hữu tất cả khả năng âm nhạc cần thiết cho một sự nghiệp thành công. Điều bà thiếu là sự cho phép hợp pháp và xã hội để theo đuổi nó một cách công khai. Trường hợp của bà mời gọi sự suy ngẫm mang tính phê phán: âm nhạc của ai mà chúng ta đang bỏ lỡ vì lịch sử đã ghi lại những cái tên khác?


